Hoe wordt RooO geëvalueerd?

Hoe wordt RooO geëvalueerd?
Hoe wordt RooO geëvalueerd?

RooO-evaluaties beoordelen hoe gemeenten de Regeling opvang ontheemden Oekraïne uitvoeren en of zij voldoen aan de wettelijke verplichtingen voor opvang en ondersteuning. Deze evaluaties controleren de rechtmatige verstrekking van leefgeld, registratie in de BRP en naleving van inkomenscontroles via UWV-gegevens. Voor gemeenten zijn deze beoordelingen essentieel om compliance te waarborgen en uitvoeringsrisico’s te minimaliseren.

Wat is RooO en waarom wordt het geëvalueerd?

RooO staat voor de Regeling opvang ontheemden Oekraïne, een wettelijke regeling die sinds april 2022 gemeenten ondersteunt bij de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Evaluaties zijn noodzakelijk omdat gemeenten complexe uitvoeringstaken hebben waarbij fouten kostbare gevolgen kunnen hebben.

De regeling verplicht gemeenten tot het verstrekken van onderdak, leefgeld en medische zorg aan ontheemden. Daarnaast moeten zij inkomsten uit arbeid controleren en leefgeld stopzetten wanneer ontheemden in hun eigen levensonderhoud kunnen voorzien. Met bijna 98.220 geregistreerde Oekraïense vluchtelingen en ongeveer 51% van de werkende leeftijd met een dienstverband is correcte uitvoering cruciaal.

Systematische evaluatie waarborgt dat gemeenten voldoen aan de wettelijke basis uit de Europese richtlijn voor tijdelijke bescherming en het Nederlandse uitvoeringsbesluit. Compliancevereisten omvatten correcte registratie in de Basisregistratie Personen, rechtmatige verstrekking van vergoedingen en adequate controle op inkomsten via Suwinet-toegang tot UWV-gegevens.

Welke criteria worden gebruikt bij RooO-evaluaties?

RooO-evaluaties hanteren specifieke beoordelingscriteria die zowel technische als organisatorische aspecten omvatten. De belangrijkste criteria richten zich op rechtmatigheid, doelmatigheid en compliance met de regelgeving.

Technische beoordelingscriteria omvatten de correcte implementatie van systemen voor inkomenscontrole via Suwinet Inkijk, toegang tot de Polisadministratie van het UWV en verwerking van signalen van het Inlichtingenbureau. Gemeenten moeten aantonen dat hun ICT-systemen adequaat zijn aangepast voor deze functionaliteiten.

Organisatorische aspecten betreffen de inrichting van processen voor:

  • Registratie van ontheemden in gemeentelijke systemen
  • Verstrekking van meertalige informatie binnen vijftien dagen
  • Controle op inkomsten uit arbeid en loondervingsuitkeringen
  • Handhaving van de inlichtingenplicht met een termijn van twee weken
  • Beoordeling van onevenredige schade bij inkomensval

Evaluaties onderzoeken ook of gemeenten adequate procedures hebben voor het omgaan met zzp’ers en ondernemers, aangezien deze groep complexere inkomenssituaties heeft die niet altijd zichtbaar zijn in Suwinet.

Hoe verloopt het RooO-evaluatieproces stap voor stap?

Het RooO-evaluatieproces bestaat uit meerdere fasen die systematisch de uitvoering van de regeling beoordelen. Het proces duurt gemiddeld zes tot acht weken, van voorbereiding tot definitieve rapportage.

Voorbereidingsfase (week 1-2): De auditor analyseert gemeentelijke beleidsdocumenten, procedures en systeemdocumentatie. Gemeenten leveren relevante stukken aan, zoals huishoudelijke reglementen, werkinstructies voor medewerkers en overzichten van systeemaanpassingen voor UWV-toegang.

Uitvoeringsfase (week 3-4): Het onderzoek ter plaatse omvat interviews met uitvoeringsmedewerkers, beoordeling van dossiers van ontheemden en controle van ICT-systemen. Specifieke aandacht gaat uit naar de werking van inkomenscontroles en de verwerking van IB-signalen.

Analysefase (week 5-6): Bevindingen worden geanalyseerd en getoetst aan de wettelijke vereisten. Hierbij wordt gekeken naar de effectiviteit van controles, de rechtmatigheid van verstrekkingen en de naleving van termijnen voor informatieverstrekking.

Rapportagefase (week 7-8): Het definitieve rapport bevat concrete bevindingen, een risicoanalyse en implementeerbare aanbevelingen. Gemeenten ontvangen een managementletter met prioriteiten voor verbetering van hun RooO-uitvoering.

Wat zijn de meest voorkomende bevindingen bij RooO-evaluaties?

RooO-evaluaties brengen regelmatig terugkerende knelpunten aan het licht die gemeenten kunnen helpen hun uitvoering te verbeteren. De meest voorkomende bevindingen betreffen systeemtechnische uitdagingen en procedurele tekortkomingen.

Inkomenscontrole en UWV-toegang vormen het grootste aandachtspunt. Gemeenten worstelen vaak met de implementatie van Suwinet Inkijk en de verwerking van signalen van het Inlichtingenbureau. Veel gemeenten hebben onvoldoende ervaring met deze systemen, wat leidt tot incomplete controles of gemiste inkomensmutaties.

Procedurele tekortkomingen omvatten:

  • Onvolledige documentatie van besluitvorming bij onevenredige schade
  • Inadequate communicatie naar ontheemden over rechten en plichten
  • Onvoldoende controle op zzp-inkomsten en wisselende arbeidspatronen
  • Gebrekkige afstemming tussen verschillende uitvoeringsafdelingen

Juridische risico’s ontstaan vaak door het ontbreken van een wettelijke grondslag voor terugvordering via dwangbevel. Gemeenten kunnen alleen via civiele procedures terugvorderen, wat bewerkelijk is en weinig effectief. Ook de beoordeling van drempelbedragen voor inkomenscontrole levert regelmatig onduidelijkheden op.

Hoe bereid je je organisatie voor op een RooO-evaluatie?

Goede voorbereiding op een RooO-evaluatie begint met het systematisch in orde brengen van documentatie en het controleren van uitvoeringsprocessen. Een grondige voorbereiding voorkomt verrassingen en toont professionaliteit.

Zorg voor complete documentatie van beleid en procedures. Dit omvat actuele werkinstructies voor medewerkers, overzichten van systeemaanpassingen voor UWV-toegang en documentatie van besluitvorming bij complexe gevallen. Controleer of alle huishoudelijke reglementen voor opvanglocaties up-to-date zijn en voldoen aan de wettelijke vereisten.

Bereid een representatieve steekproef van dossiers voor die verschillende situaties laat zien:

  1. Standaardgevallen met leefgeldverstrekking
  2. Gevallen waarbij leefgeld is ingetrokken wegens arbeidsinkomen
  3. Complexe situaties met zzp-inkomsten of wisselende arbeidspatronen
  4. Gevallen waarbij onevenredige schade is beoordeeld
  5. Situaties met terugvordering van ten onrechte verstrekt leefgeld

Controleer de werking van ICT-systemen en zorg dat medewerkers adequaat zijn getraind in het gebruik van Suwinet Inkijk en de verwerking van IB-signalen. Test of alle benodigde licenties en autorisaties correct zijn ingesteld voor toegang tot UWV-gegevens.

Hoe BKBO B.V. helpt met RooO-evaluaties

Wij ondersteunen gemeenten bij het waarborgen van rechtmatige en doelmatige uitvoering van de RooO-regeling door middel van gespecialiseerde audits en assessments. Onze ervaring met meer dan 1.843 afgeronde audits sinds 2018 stelt ons in staat de complexe uitvoeringsprocessen grondig te beoordelen.

Onze ENSIA-assessments en andere overheidsaudits geven ons diepgaande kennis van gemeentelijke systemen en processen. Deze expertise passen wij toe bij RooO-evaluaties om concrete verbeterpunten te identificeren.

Onze dienstverlening omvat:

  • Grondige beoordeling van inkomenscontrolesystemen en UWV-toegang
  • Analyse van uitvoeringsprocessen en compliance met wettelijke vereisten
  • Praktische aanbevelingen voor systeemoptimalisatie en procesinrichting
  • Ondersteuning bij voorbereiding op externe audits en inspecties
  • Begeleiding bij implementatie van verbetermaatregelen

Met onze “geen-gekibbelgarantie” en vaste prijzen, inclusief eventuele heraudits, bieden wij zekerheid over kosten en resultaten. Onze onafhankelijke positie als keurmeester waarborgt objectieve beoordelingen zonder belangenconflicten.

Wilt u zekerheid over uw RooO-uitvoering en compliance? Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek over hoe wij uw gemeente kunnen ondersteunen bij het optimaliseren van de RooO-processen.