Welke organisaties moeten een DigiD audit laten uitvoeren?

Welke organisaties moeten een DigiD audit laten uitvoeren?
Welke organisaties moeten een DigiD audit laten uitvoeren?

Verschillende organisaties in Nederland zijn wettelijk verplicht om een DigiD-audit uit te laten voeren. Dit betreft voornamelijk overheidsorganisaties, zorginstellingen en hun IT-leveranciers die DigiD-authenticatie gebruiken voor hun webdiensten. De verplichting geldt voor alle organisaties die jaarlijks vóór 1 mei moeten rapporteren aan toezichthouder Logius over de betrouwbaarheid van hun DigiD-implementatie.

Wat is een DigiD-audit en waarom is deze noodzakelijk?

Een DigiD-audit is een verplichte jaarlijkse controle van de betrouwbaarheid van webapplicaties die DigiD-authenticatie gebruiken. De audit toetst of webapplicaties, webinfrastructuur en procedures voldoen aan de beveiligingseisen van toezichthouder Logius.

Het assessment is gebaseerd op de ICT-beveiligingsrichtlijnen voor webapplicaties van het NCSC en richt zich op het waarborgen van de veiligheid van DigiD-implementaties. De testaanpak legt sterke nadruk op penetratietesten en vulnerability assessments voor technische normen.

Deze audits zijn cruciaal omdat DigiD-diensten toegang geven tot vertrouwelijke persoonlijke gegevens en overheidsdiensten. Een onveilige implementatie kan leiden tot identiteitsfraude, datalekken en ongeautoriseerde toegang tot gevoelige informatie. Door regelmatige assessments te verplichten, waarborgt Logius dat alle organisaties die DigiD gebruiken hun beveiligingsniveau op peil houden.

Welke overheidsorganisaties moeten verplicht een DigiD-audit uitvoeren?

Alle overheidsorganisaties die DigiD-authenticatie aanbieden voor hun webdiensten, moeten jaarlijks een beveiligingsassessment laten uitvoeren. Dit omvat een breed scala aan publieke instellingen die burgers digitale diensten verlenen.

De verplichting geldt specifiek voor:

  • Gemeenten en provincies die online dienstverlening aanbieden
  • Ministeries en rijksoverheidsorganisaties
  • Uitvoeringsorganisaties zoals UWV, Belastingdienst en DUO
  • Waterschappen en andere regionale overheidsinstellingen
  • Agentschappen en zelfstandige bestuursorganen
  • Woningcorporaties die overheidsgesubsidieerde diensten verlenen

Ook IT-leveranciers die DigiD-diensten ontwikkelen of beheren voor overheidsorganisaties vallen onder deze verplichting. Zij moeten aantonen dat hun systemen voldoen aan de gestelde beveiligingseisen voordat overheidsklanten hun diensten mogen gebruiken.

Waarom moeten zorginstellingen ook een DigiD-assessment laten doen?

Zorginstellingen die patiëntportalen of andere online zorgdiensten aanbieden via DigiD-authenticatie, zijn eveneens verplicht tot jaarlijkse beveiligingsassessments. Dit betreft alle zorgorganisaties die burgers toegang geven tot hun persoonlijke zorggegevens.

De verplichting geldt voor diverse zorgorganisaties:

  1. Ziekenhuizen met online patiëntportalen
  2. GGZ-instellingen die digitale zorgdiensten aanbieden
  3. GGD’s met online dienstverlening voor burgers
  4. Huisartsenpraktijken met digitale patiëntenomgevingen
  5. Apotheken die online medicatieoverzichten verstrekken
  6. Thuiszorgorganisaties met digitale zorgplatforms

De reden voor deze verplichting ligt in de bijzonder gevoelige aard van zorggegevens. Medische informatie vereist het hoogste beveiligingsniveau, omdat misbruik ervan grote gevolgen kan hebben voor patiënten. Door DigiD-audits te verplichten voor zorginstellingen, zorgt Logius ervoor dat patiëntgegevens adequaat beschermd blijven tegen cyberdreigingen en ongeautoriseerde toegang.

Hoe vaak moet een DigiD-audit worden herhaald?

DigiD-audits moeten jaarlijks worden uitgevoerd, waarbij organisaties uiterlijk 1 mei hun rapportage moeten indienen bij Logius. De controleperiode moet minimaal zes maanden bedragen om een betrouwbaar oordeel over de werking van beveiligingsmaatregelen te kunnen geven.

Naast de jaarlijkse cyclus kunnen extra audits noodzakelijk zijn bij significante wijzigingen in de IT-omgeving. Dit geldt bijvoorbeeld bij:

  • Implementatie van nieuwe webapplicaties die DigiD gebruiken
  • Grote infrastructuurwijzigingen of migraties
  • Wijzigingen in de DigiD-implementatie of -configuratie
  • Beveiligingsincidenten die de DigiD-omgeving hebben geraakt
  • Overstap naar een nieuwe IT-leverancier

Voor serviceorganisaties die diensten verlenen aan meerdere DigiD-gebruikers, kunnen SOC-rapporten worden gebruikt als onderdeel van de carve-outmethode. Deze rapporten moeten echter recent zijn en exact aansluiten bij de gebruikte diensten.

Wat gebeurt er als organisaties geen DigiD-audit laten uitvoeren?

Organisaties die hun DigiD-auditverplichting niet nakomen, riskeren dat Logius hun toegang tot het DigiD-stelsel intrekt. Dit betekent dat burgers geen gebruik meer kunnen maken van DigiD-authenticatie voor de diensten van deze organisatie.

De gevolgen van het niet uitvoeren van een verplichte audit zijn aanzienlijk:

  • Dienstverlening wordt onmogelijk doordat DigiD-toegang wordt geblokkeerd
  • Reputatieschade door publieke bekendmaking van non-compliance
  • Mogelijke boetes en juridische consequenties
  • Verhoogde beveiligingsrisico’s door ongetoetste systemen
  • Verlies van vertrouwen bij burgers en stakeholders

Daarnaast kunnen organisaties aansprakelijk worden gesteld voor schade die ontstaat door beveiligingslekken die bij een tijdige audit ontdekt zouden zijn. Voor zorginstellingen kunnen er aanvullende sancties volgen vanuit de toezichthouders in de zorg, zoals de Nederlandse Zorgautoriteit of de Autoriteit Persoonsgegevens.

Hoe BKBO B.V. helpt met DigiD-beveiligingsassessments

BKBO B.V. biedt gespecialiseerde ondersteuning voor organisaties die hun DigiD-beveiligingsassessment moeten laten uitvoeren. Wij begrijpen de complexiteit van de vereisten en helpen organisaties bij het behalen van compliance op een efficiënte manier.

Onze dienstverlening omvat:

  • Volledige uitvoering van DigiD-audits conform de nieuwste richtlijnen
  • Penetratietesten en vulnerability assessments
  • Ondersteuning bij het gebruik van SOC-rapporten en carve-outmethoden
  • Begeleiding bij het opstellen van brugdocumenten
  • Rapportage met EUTL-handtekeningen voor maximale betrouwbaarheid
  • Praktische aanbevelingen voor het verbeteren van de beveiliging

Met onze ervaring in zowel de overheids- als de zorgsector zorgen wij ervoor dat uw organisatie tijdig voldoet aan alle DigiD-auditvereisten. Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek over uw specifieke situatie en ontdek hoe wij u kunnen helpen bij het succesvol afronden van uw DigiD-beveiligingsassessment.